ముఖరమై మాఁకులకు మొదలఁ బోసిన నీరు శిఖలకుఁ దనువెక్కి చిగిరించిన యట్టు

29.

ముఖరమై మాఁకులకు మొదలఁ బోసిన నీరు

శిఖలకుఁ దనువెక్కి చిగిరించిన యట్టు

వరుసల నిన్నిటా వన్నె బంగారమే

పరిపరి విధముల పలు సొమ్ములైనట్లు 4-340

30.

ఎంత వెఱ్ఱిఁ గొండదవ్వి యెలుకఁ బట్టెద నేను

పంతపు శ్రీహరి నా భ్రమ వాపవే

పడని పాట్లఁ బెక్కు పనులఁ దిరుగుటెల్ల

కుడిచే పట్టెఁడు గూటి కొర కింతే కా

కడ దాఁకాఁ జెలులతోఁ కాపురము సేయుటెల్ల

వొడలు మరచి యుండే వొక్క నిమిషానికా. 4-344

కోటి విద్యలునుఁ గూటి కొఱకె పో

28.

కోటి విద్యలునుఁ గూటి కొఱకె పో

చాటువ మెలఁగేటి శరీరికి

తేటల నాఁకలి దీరిన పిమ్మట

పాటుకుఁ బాటే బయలై పోవు

మెఱసేటి దెల్లా మెలుఁతల కొరకే

చెఱల దేహముల జీవునికి

అఱమరపుల సుఖమందిన పిమ్మట

మొఱఁగుకు మొఱఁగే మొయిలై పోవు

అన్ని చదువులును నాతని కొరకే

నన్నెరిఁగిన సుజ్ఞానికిని. 4- 339

శునకముబతుకును సుఖమయ్యే తోఁచుఁగాని

27.

శునకముబతుకును సుఖమయ్యే తోఁచుఁగాని

తనకది హీనమని తలఁచుకోదు

మనసొడఁబడితేను మంచిదేమి కానిదేమి

తనువులో నంతరాత్మ దైవమౌట దప్పదు.

పురువుకుండేనెలవు భువనేశ్వరమై తోఁచు

పెరచోటి గుంతయైన ప్రియమై యుండు

యిరవై వుండితేఁజాలు యెగువేమి దిగువేమి

వరుస లోకములు  " సర్వం విష్ణుమయ " ము     4-264

బ్లాగ్మిత్రులందరికీ నూతన తెలుగు సంవత్సర ( వికృతి నామ ) శుభాకాంక్షలు

పెంచగ పెంచగఁ బెరిగీ నాసలు తుంచఁగఁదుంచఁగ దొలఁగునవి

25.
నీట ముంచు పాలముంచు నీ చిత్తమికను.   4-224
ఓ  స్వామీ ! నీట ముంచినా పాలముంచినా నీదేనయ్యా భారము. సర్వస్య శరణాగతి.
26.
పెంచగ పెంచగఁ బెరిగీ నాసలు
తుంచఁగఁ దుంచఁగ దొలఁగునవి
కంచము కూడును కట్టిన కోకయు
వంచన మేనికి వలసిన దింతే
గుడిశ లోన నొక కుక్కిమంచమున
వొడలు సగము ననువుండెడి దింతే. 4-242

మనం పెంచుకొనే కొలదీ ఆశలు పెఱిగిపోతుంటాయి. మనం వాటిని తుంచుకోవటం చేతనే వాటిని అదుపులో ఉంచుకోగలుగుతాం. తుంచగా తుంచగా అవి తొలగుతవి,  కాని ఒకేమాఱు అన్ని ఆశలూ పోవు.
మన శరీర పోషణకి కావలసినవి - కుడవటానికి పట్టెడు మెతుకులూ, కట్టడానికింత గుడ్డానూ. ఉండటానికో గుడిశ, పరుండటానికో కుక్కిమంచమూ కూడా వుంటే  ఇంక కావలసినదేముంది ?

విత్తొకటి వెట్టఁ గాను వేరొకటి మొలచీనా

24.
విత్తొకటి వెట్టఁగాను వేరొకటి మొలచీనా
హత్తి దేహగుణములు ఆతుమ కయ్యీనా
చెంది చేదుతిన్న నోరు చేఁదే యయివుండుఁ గాక
దిందు పడి కొంతైనాఁ దియ్యనుండీనా
యెంగిలి బుట్టిన మేను హేయమే వెదకుఁ గాక
చెంగలించి పావనము సేసుకొనీనా
చేతికి వచ్చిన సొమ్ము చేరి దాఁచు కొనుఁ గాక
యేతులఁ దా నొల్లనంటా యీసడించీనా 4-186

దిందు పడి
యేతుల
పై పదాల కర్థాలు తెలియలేదు.

మనసులోని హరి మరవక తలచిన

23.
మనసులోని హరి మరవక తలచిన
యెనయ నిహపరము లే మరుదు
పెనగొన నాతనిపేరు నుడిగినను
తనకు మహానందము లే మరుదు


పుట్టించినాతని పొసగఁగ గొలిచిన 
యిట్టె వివేకం బే మరుదు
చుట్టి యతని దాసులకు మొక్కినను
పుట్టును గెలుచుట భువి నే మరుదు . 4-174

మఱి విచారించఁ బోతే మంచము కిందే నూయి

22.
మఱి విచారించఁ బోతే మంచము కిందే నూయి
ఱాలు దింటా మలిగండ్లేఱఁగనేల--------
కుమ్మరావమునఁ జెంబు కోరి వెదకనేల
లోఁగుచుఁ బిండికూరలోన నలుపెంచనేల  4-135

పురుష జంతువులెల్ల పొంచి యాఁడు జంతువుల తరవాయి గొని వెంటఁ దగులుఁ గాని

21.
పురుష జంతువులెల్ల పొంచి యాఁడు జంతువుల
తరవాయి గొని వెంటఁ దగులుఁ గాని
ధర నాఁడు జంతువులు తగ పురుష జంతువుల
యిరవు వెదకఁ బోవు యిది యెట్టి మాయో 


సారెకు నర్థమునకు జనులెల్ల దాసులై
కోరి వెదకుచు దిరుగుదురు గాని
చేరువ యర్థములెల్ల జీవులకు దాసులై
యీరీతి వెదకవు యిది యెట్టి మాయో


లోకము నడవడిది లోనుగాక యిందుకెల్లా
యేకచిత్తమున నుంటే యెక్కుడు గాని
దాకొని శ్రీవేంకటేశు దాసుఁ డైన వానికిని
యేకముగఁ బంపుసేసు నేమి మాయో కాని . 4-134

పెదవులచేటింతే పేదవాని కోపము

17.
పులుసు నంజినఁ గాని భూమిలో మిక్కిలి తీపు
తలపోయ నోటికి నితవు గానరాదు 4-106

18.
పెదవులచేటింతే పేదవాని కోపము 4-110

19.
వెన్నచేతఁ బట్టి నేయి వెదకినట్టు
యెన్నఁగ నీ వుండఁ గాను యెక్కడో చూచేను. 4-118

20.
ఆకాశము పొడవు ఆకాశమే యెరుఁగు
ఆకడ జలధిలోఁతు ఆ జలధే యెరుఁగు
నదుల యిసుకలెల్ల నదులే యెరుఁగును
కదిలి గాలి యిరవు గాలికే తెలుసు . 4-121 

యిరవగు జీవుల కెంత గలిగినా పర ధన కాంతలే బలు ప్రియము

16.
యిరవగు జీవుల కెంత గలిగినా
పర ధన కాంతలే బలు ప్రియము
నానా రుచులు యనంతము గలిగిన
కాని పదార్థమె కడుఁ దీపు
పానిన చదువుల పతన లుండఁగా
మానని దుర్భాష మాఁటలే హితవు. 4-96

ఆస వొకటి యెంతయినాఁ దనియదు

15.
ఆస వొకటి యెంతయినాఁ దనియదు
వాసి యొకటి తన వంతులు మానదు
యీసొకటి శాంత మెరఁగని దిదె
మోసపు దేహికి ముక్తి యేదయ్యా
పాపమొకటి భవ బంధముఁ బాపదు
దీడన మొక్కటి ధీరత యొల్లదు
చూపొక టింద్రియ సుఖముల గెలువదు
యేపునఁ బ్రాణికి యెఱుకేదయ్యా
పాయ మొకటి చాపలములు మానదు
కాయ మొకటి తన కర్మము విడువదు 4-95

మిక్కిలిఁ జేసే పాపమే మీఁద నరకమై తోఁచు

14.
మిక్కిలిఁ జేసే పాపమే మీఁద నరకమై తోఁచు
నిక్కి తానే అద్వములో నీదై(డై) నట్లు
మహిఁ దొల్లి చూచి నూరే మదిలోనఁ దోఁచీని
గహనపు కాఁపురమే కల యై నట్లు
యెండ గాసే బయటనే యెక్కువ వెన్నెల గాసీ
దిండు రేయిఁ బగలొక్క దినమైనట్లు.  4-93

మహిలోన రోగములు మాన మందు గద్దు గాక

13.
మహిలోన రోగములు మాన మందు గద్దు గాక
సహజ గుణము మాన్పఁ జాలు మందు గలదా
తనరూప మద్దములో తగఁ జూడ వచ్చుఁ గాక
మనసు దా నద్దములో మరి చూడ వచ్చునా
నాలుకచే రుచులెల్ల నంజి చూడవచ్చుఁ గాక
జాలిఁ బడ్డ కన్నులచేఁ జవి గాన వచ్చునా  4-83

భూమ్మీద రోగాలను మాన్పేటందుకు మందులుంటాయి కాని మనిషి సహజ గుణాన్ని మార్చే మందులుండవు .
తన రూపాన్నైతే మనిషి అద్దంలో చూసుకోగలుగుతాడు కాని తన మనస్సును అందులో చూసుకోలేడుకదా . 
నాలుకతో రుచులను రుచి చూచి గ్రహించొచ్చు కాని కన్నులతో చూచి రుచిని గ్రహించటం సాధ్యం కాదు కదా.

పొల్లకట్టు దంచదంచఁ బోగులైనట్టు

12.
పొల్లకట్టు దంచదంచఁ బోగులైనట్టు
ముల్ల ముంటదీసి సుఖమున నుండినట్లు
చానిపిఁ జవి వేడితేఁ జప్పనైనట్టు
నూనె గొలిచి కుంచము నుసికిలినట్లు
తినఁ దిన వేమెల్లాఁ దీపైనట్టు
పనివడి చెఱుకునఁ బండు వండినట్లు . 4-80

కన్ను చూపుల సుఖము కడు నీ చక్కని రూపె

11.

కన్ను చూపుల సుఖము కడు నీ చక్కని రూపె
యెన్నఁగ వీనుల సుఖమిదె నీ పేరు
పన్ని నాలుక సుఖము పాదపు నీ తులసి
తనువుతోడి సుఖము తగు నీ కైంకర్యము
మనసులో సుఖము పాదపద్మము వాసన
పుట్టుగు కెల్ల సుఖము పొల్లు లేని నీ భక్తి
తొట్టికాళ్ళ సుఖము పాతురలాడుట.     4-78

పన్నినఁ దొంతులపైఁ బడ నొక్క గుదియపెట్టువున్నతి మోఁదిన యట్టు

10.
పన్నినఁ దొంతులపైఁ బడ నొక్క గుదియపెట్టువున్నతి మోఁదిన యట్టు
చెంతఁ బంటెఁడు పాలలో నొక చల్లబొట్టు చేమిరివెట్టినట్టు
యిల నంధకారపు టింటిలో నొకదీప మెత్తి మెఱసినట్టు  4-77

తొల్లి కలవే ఇవియు తొల్లి తానుఁ గలడే కల్లయునుఁ గాదు ఇది కడు నిజము గాదు

9.          పాడి
తొల్లి కలవే ఇవియు తొల్లి తానుఁ గలడే
కల్లయునుఁ గాదు ఇది కడు నిజము గాదు.     IIపల్లవిII


కను దెరచినంతనే  కలుగు నీ జగము
కనుమూసినంతనే కడు శూన్యమౌను
కనురెప్ప మరఁగుననె కలిమియును లేమియును
తన మనోభావనలఁ దగిలి తోఁచీని.           IIతొల్లిII

తలఁచినంతనె యెంత దవ్వయిన గాన్పించు
తలఁపు మరచినమతికి దట్టమౌఁ దమము
పొలసి మతిమరఁగుననె పుట్టుటలుఁ బోవుటలు
పలుచంచలవికారభావ మీ గుణము.      IIతొల్లిII


ముందు దాఁ గలిగితే మూఁడు లోకములుఁ గల
వెందు దా లేకుంటే నేమియును లేదు

అనలముఁ బొడగంటే నండనున్న మిడుతలు పనిలేకున్నా నందుఁ బడకుండీనా

8.
అనలముఁబొడగంటే నండనున్నమిడుతలు
పనిలేకున్నా నందుఁ బడకుండీనా
పొనిఁగి చెలులఁగంటే పురుషులచూపులెల్లా
ననిశమునందు మీఁద నంటఁ బారకుండునా.

గాలపు టెఱ్రలఁ గంటే కమ్మి నీటిలో మీలు
జాలినాపసలఁ జిక్కి చావకుండీనా
అలరి బంగారుగంటే నందరి మనసులూను
పోలిమి నాపసఁ జిక్కి పుంగుడు గాకుండునా.

చేరి ముత్యపుఁ జిప్పల చినుకులు నినిచితే
మేరతేట ముత్యములై మించకుండీనా ౪-౬౬

తక్కిన చదువు లొల్ల తప్పనొల్లా చక్కఁగ శ్రీహరి నీ శరణే చాలు.

దేసాళం
7.
తక్కిన చదువు లొల్ల తప్పనొల్లా
చక్కఁగ శ్రీహరి నీ శరణే చాలు. IIపల్లవిII

మోపులు మోవఁగ నొల్ల ములుగఁగ నొల్ల
తీపు నంజనొల్ల చేఁదు దినఁగ నొల్ల
పాప పుణ్యాలవి యొల్ల భవమునఁ బుట్టనొల్ల
శ్రీపతినే నిరతము చింతించుటే చాలు. IIతక్కినII

వడిగాఁ బరువు లొల్ల వగరింప నే నొల్ల
వెడఁగుఁ జీకటి యొల్ల వెలుగూ నొల్ల
యిడుముల వేఁడనొల్ల యెక్కువ భోగము లొల్ల
తడయక హరి నీ దాస్యమే చాలు. IIతక్కినII

అట్టె పథ్యము లొల్ల అవుషధము గొన నొల్ల
మట్టులేని మణుఁగొల్ల మైలగా నొల్ల
యిట్టె శ్రీవేంకటేశు నిరవుగ సేవించి
చుట్టుకొన్న యానంద సుఖమే చాలు. IIతక్కినII 4-65

విత్తొకటి వెట్టఁగా వేరొకటి మొలచునా

5.

విత్తొకటి వెట్టఁగా వేరొకటి మొలచునా 4-42
6.
మోదముతో నొకమావి మొదలఁ బోసిన నీరు
పాదుకొని కొనకెక్కి ఫలించుఁ గాక
తల్లి భుజించిన వెల్లా తగు గర్భము శిశువు-
కెల్ల గాఁగఁ బరిణామ మిచ్చుఁ గాక
వోలినెంత జారి పడ్డా నూరకే యెవ్వరికైనా
నేలే యాధారమై నిలుచుఁ గాక. 4-59